Κυριακή, 11 Ιουνίου 2017

Κρατευτής: το προϊστορικό σκεύος μαγειρικής και η σχέση του με το σουβλάκι

Ο Κόσμος της Προϊστορίας αποκαλύπτει τα γαστρονομικά μυστικά του, επιβεβαιώνοντας ότι, το πολυσυζητημένο σουβλάκι ήταν βασική τροφή κατά την κυκλαδική και μυκηναϊκή εποχή. Το αποδεικνύει ο κρατευτής, ένα είδος μαγειρικού σκεύους  που βρέθηκε σε ανασκαφές τόσο  στη Θήρα όσο και στην Πύλο. Επίσης, περιγραφές στον Όμηρο παραπέμπουν σε αυτό.

Σύμφωνα με τους αρχαιολόγους στην αρχαία Θήρα σε κάθε σπίτι υπήρχε η εστία, η οποία αποτελούνταν από μία λιθόκτιστη εξέδρα χαμηλού ύψους. Στην εστία έβραζαν το φαγητό μέσα σε πήλινες  χύτρες. Επίσης, έψηναν και κρέας περασμένο στους οβελούς (σουβλάκια), τους οποίους τοποθετούσαν πάνω σε πήλινα στηρίγματα, τους κρατευτές, που συνήθως ήταν σε ζευγάρια.

Περιγραφές για τη συνήθεια αυτή βρίσκουμε στον Όμηρο, στην Ιλιάδα και στην Οδύσσεια.
Στην Ιλιάδα στην Ραψωδία Ι, 211-214, λέει ο Όμηρος:

πυρ δε Μενοιτιάδης δαίεν μέγα ισόθεο φως.
αυτάρ επεί κατά πυρ εκ'αη και φλοξ εμαράνθη,
ανθρακιήν στορέσας οβελούς εφύπερθε τάννυσε,
πάσσε δ' αλός θείοιο κρατευτάων επαείρας

Και ωστόσο φωτιάν άναφτεν ο Πάτροκλος μεγάλην.
και όταν εκάηκε η φωτιά και όλη εμαράνθ' η φλόγα
αφού τ' ανθράκια έστρωσαν άνω στους ψήστες βάζει
τες σούβλες και τα κρέατα το άγιο αλάτι ρίχνει.
(Μετάφραση: Ιάκωβος Πολυλάς)

Και μία διαφορετική μεταφραστική προσέγγιση:

Κι' έκαψε ο Πάτροκλος καλή φωτιά, ο λεβέντης άντρας,
κι η φλόγα αφού ξεθύμανε και χώνεψαν τα ξύλα,
στρώνει τη θράκα, τα σουγλιά μ' αλάτι σπασπαλίζει
τ' απλώνει απάνου απ' τις φωτιές ακουμπιστά στις φούρκες.
(Μετάφραση: Αλέξανδρος Πάλλης)

Στην Οδύσσεια στη γ ραψωδία (τα εν Πύλω), 461- 463 ο Όμηρος αναφέρει:

αυτάρ επεί κατά μήρ' εκάη και σπλάγχνα πάσαντο,
μίστυλλον τ' άρα τάλλα και αμφ' οβελοίσιν έπειραν,
ώπτων δ' ακροπόρους οβελούς εν χερσίν έχοντες.

Και σαν καήκαν τα μεριά και γεύτηκαν τα σπλάχνα,
κόψαν και τ' άλλα, στο σουβλί τα πέρασαν, και τότες
τα ψήσανε, τα μυτερά σουβλιά 'χοντας στα χέρια
(Μετάφραση: Αργύρης Εφταλιώτης)

Κρατευτές βρίσκονται στα Αρχαιολογικά Μουσεία της Θήρας και της Πύλου Α.Χ.

Σημείωση: Η φωτογραφία του κρατευτή είναι από το Μουσείο της Προϊστορικής Θήρας στα Φηρά, το οποίο φιλοξενεί ευρήματα από τις ανασκαφές του Ακρωτηρίου.
Πληροφορίες για τις διατροφικές συνήθειες: hellinon.net


Μοιραστείτε το!!! :)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου